Meer bekendheid nodig over hsp op het werk

5 september 2022

Meer bekendheid nodig over hsp op het werk

Je hoort steeds meer over hoogsensitiviteit. Hoogsensitiviteit of hooggevoeligheid zijn begrippen die regelmatig in de media voorbij komen. Het wordt in verband gebracht met stress- en burnoutklachten. Uit een onderzoek onder hsp-ers blijkt dat van alle deelnemers 57% een burn-out heeft gehad. Dit percentage is zo hoog, omdat bij hoogsensitieve mensen externe prikkels heftig binnenkomen en ze nog te vaak lichamelijke en mentale ongemakken negeren. Bij te veel druk op het werk, worden de prikkels te veel. Als er te weinig tijd is om op te laden, ligt een burn-out op de loer.

Wat is hoogsensitiviteit?  

Hoogsensitiviteit:
1 Een aangeboren temperament
2 Een grote gevoeligheid voor interne en externe stimuli prikkels
3 Het diepgaand verwerken van en intens reageren op deze stimuli (prikkels) (Bergsma, 2018)

Uit deze omschrijving volgt dat hoogsensitiviteit een aangeboren eigenschap. Het is dus geen ziekte of een stoornis. Ook is inmiddels wetenschappelijk onderzocht, dat het brein van een hoogsensitieve persoon anders functioneert. Er worden meer hersengebieden tegelijkertijd ingezet. Er worden meer en subtiele details opgemerkt en deze komen intenser binnen. Het leven wordt als het ware zonder filter ervaren door een hsp-er.

Waarom meer bekendheid nodig over hsp op het werk?

Nog steeds weten veel mensen niet wat hoogsensitiviteit inhoudt. 20% van de bevolking is hsp, maar lang niet elke hsp-er zelf, is hiermee bekend. Het is belangrijk voor hoogsensitieve mensen om te weten dat zij deze karaktereigenschap hebben. Je wil zelf graag weten wat er precies met je aan de hand is. En vervolgens kan je leren om gaan met de valkuilen, de uitdagingen en de mooie kanten die aan deze eigenschap verbonden zijn.
Daarnaast is ook meer kennis over hoogsensitiviteit nodig bij niet hoogsensitieve mensen. Bijvoorbeeld in het onderwijs en in de zorg. In organisaties is kennis bij HR-managers en leidinggevenden die met hoogsensitieve werknemers te maken hebben, nodig. Maar zeker ook voor bedrijfsartsen, re-ïntegratiebegleiders, coaches, psychologen en therapeuten is het belangrijk kennis te hebben over hooggevoeligheid. 

Overprikkeling

Hsp’s zijn uitgerust met ‘antennes’ waardoor zij meer prikkels uit hun omgeving registreren. Omdat hsp’s meer prikkels zoals sfeer, tijdsdruk, licht en geluid waarnemen met deze antennes, hebben ze sneller last van stress. De emmer is eerder vol met prikkels. Als hsp-ers overprikkeld zijn, betekent dat dat hun hersenen meer moeten verwerken dan ze aan kunnen. Het hele systeem van hersenen en zenuwstelsel is dan overbelast. Er hoeft nog maar iets kleins te gebeuren en je slaat op tilt. Je brein springt naar de overlevingsstand. Een overspannen hoogsensitieve werknemer heeft te lang bloot gestaan aan externe en interne prikkels. Daardoor ben je niet meer in staat om je werk goed te doen. Dit kan zich uiten in: kort lontje, prikkelbaar gedrag, vol hoofd, wegvluchten, overmatig eten, vergeetachtigheid, concentratieverlies, lusteloosheid, zweten, trillen, onzekerheid, minder controle over emoties.

Burn-out 

Een burn-out is een uitputtingsreactie van het lichaam en geest door langdurige roofbouw op je lichaam. Bij een hsp-er ontstaat een burn-out als ze het gevoel en de signalen van het lichaam voor een langere tijd negeren. Hsp-ers raken sneller burn-out omdat ze plichtsgetrouw zijn, harde werkers, perfectionistisch, een groot rechtvaardigheidsgevoel hebben, het werk serieus nemen en dienstverlenend zijn. Ze willen goed presteren. De diepgaande verwerking kost meer energie en het stress systeem wordt sneller en sterker geactiveerd. Dat hoeft nog geen probleem te zijn, als je maar tijd en rust inbouwt om te herstellen. Regelmatig even niks doen of lummelen is een “must” als je hoogsensitief bent.  

Doe je dat niet, heb je sneller last van je hoogsensitiviteit. Je raakt uit balans. Door het hoge verantwoordelijkheidsgevoel, de lat hoog leggen en zich willen aanpassen aan de andere collega’s, gebeurt het tussentijds opladen te weinig. De vermoeidheid stapelt zich op en de accu raakt steeds verder leeg. Op den duur leidt dit tot gezondheidsklachten, zoals een burn-out.

Bore-out

Een bore-out is ziek worden door verveling. Door routinematig werk of werk onder het niveau, mis je uitdaging en raak je verveelt door je werk. Neem jij te veel taken op je, die je niet leuk vindt of die je moet doen, dan neemt de kwaliteit van de activiteiten af. Houdt dit langere tijd aan, bijvoorbeeld door ziekte van een collega of omdat deze taken eenmaal erbij horen, kan dat op termijn tot een bore-out leiden. Je hebt te weinig uitdagende of prikkelende activiteiten te doen. Er ontstaat onderprikkeling. Je interesse in je werk neemt af omdat je niet langer energie en voldoening uit je werk haalt. Laat hsp-ers daarom deelnemen aan uitdagende projecten of denktanks. Ze kunnen makkelijk buiten de kaders denken, zijn creatief en innovatief. Ze zijn vaak de verbinder. Geef ze die rol, zodat hun talenten goed tot hun recht komen. 

Neem hsp-ers serieus

Hsp’s raken in de problemen als zij hun gevoeligheid niet accepteren of zich te veel moeten aanpassen. Omdat veel signalen door niet hoogsensitieve werknemers niet worden opgemerkt, voelen ze zich eenzaam en onbegrepen. Maak dus niet te snel opmerkingen als ‘dat verbeeld je je maar’ of ‘dat gaat vanzelf wel weer over’. Neem de signalen van een hsp-er serieus. Niet alleen fysiek prikkels, maar ook onderhuids spanningen, machtspelletjes, onuitgesproken ruzies zijn prikkels voor hsp-ers. Het werkt op hun zenuwen en kan zelfs ondraaglijk voor ze worden. Veel hsp-ers hebben last van deze prikkels, maar weten niet eens dat ze hooggevoelig zijn of hoe ze hier beter mee kunnen omgaan.

Hoogsensitiviteit vraagt om een andere aanpak. 

Binnen een organisatie is er meer kennis nodig over hoogsensitiviteit. Hoogsensitieve werknemers vragen om een andere aanpak. Door de grote gevoeligheid en intensieve verwerking van prikkels, heeft een hsp-er meer tijd nodig om het brein tot rust te brengen en te ontspannen. De informatie die binnenkomt kan worden verwerkt en gestructureerd. Er gaan lampjes branden. De hsp-werknemer ziet verbanden, bedenkt nieuwe plannen, raakt enthousiast en gemotiveerd. Als die ruimte er niet is, leidt overprikkeling tot stress. Hoe meer bekendheid er over hooggevoeligheid is op de werkvloer, hoe meer aandacht en erkenning voor dit aspect is. Het gevolg is dat een hsp werknemer beter functioneert, betere resultaten behaalt en meer werkplezier heeft. Uitval en verzuim kan worden voorkomen. Een team blijft vitaal, energiek en in balans.

Ken je eigen gebruiksaanwijzing

Algemene bekendheid is ook noodzakelijk. Zo lang dat nog niet het geval is, is het voor jou als hsp-er belangrijk dat jij je eigen gebruiksaanwijzing kent. Wat heb je nodig om goed te kunnen functioneren. Wat zijn je behoeften?  In welke werkomgeving functioneer je effectief? Van welk soort werk word jij enthousiast? Je hoeft niet te zeggen dat je hoogsensitief bent tegen een leidinggevende of HR-manager tijdens een evaluatie- of sollicitatiegesprek. Wel kan je benoemen wat voor jou werkt. Bespreek wanneer je beter presteert, waar jij energie van krijgt en waardoor je gemotiveerd raakt. Op die manier is het een win-win situatie. Jij voelt je lekker in je vel en zit op de juiste werkplek. Daarmee ben je een waardevolle werknemer voor de organisatie en heb jij voldoening en plezier in je werk.

Ik ben als gecertificeerd Hsp coach aangesloten bij hoogsensitief.nl. Op dit platform vind je meer algemene informatie over hoogsensitiviteit.

06 41 73 75 00
[email protected]
www.sylviacoach.nl

Misschien vind je dit ook interessant:
HSP en veel in je hoofd zitten
Waarom gronding belangrijk is op je werk
Ik voel me anders als hsp-er

WhatsApp gesprek starten?